Kinh tế Bangladesh được dự báo sụt giảm trong vòng 1,5 năm tới

5

Trong báo cáo ngày 18/5, Công ty xếp hạng tín dụng toàn cầu Moody’s dự báo các hoạt động kinh tế của Bangladesh sẽ giảm mạnh trong vòng 18 tháng sau đại dịch Covid-19. Lệnh dừng mọi hoạt động trong nước sẽ cản trở tiêu dùng và đầu tư, trong khi nền kinh tế toàn cầu bị suy yếu dẫn đến giảm xuất khẩu hàng may mặc. Moody’s dự đoán tăng trưởng GDP sẽ chỉ còn 4,6% trong năm tài chính 2020 và 4,2% trong năm tài chính 2021. Sự suy giảm kinh tế của Bangladesh cũng nằm trong xu thế chung của kinh tế thế giới được dự báo sẽ giảm sâu tạm thời. Tuy vậy, tốc độ tăng trưởng của Bangladesh vẫn trên mức trung bình trong nhóm các quốc gia, vùng lãnh thổ được xếp hạng có yếu tố đầu cơ và rủi ro tín dụng đáng kể (Ba-rated).

Việc đình trệ các hoạt động đã gây nhiều khó khăn cho các nhà máy dệt may của Bangladesh nhập nguyên liệu từ Trung Quốc. Tuy vậy, Moody’s nhận định tình trạng này sẽ chỉ diễn ra tạm thời, các chuỗi cung ứng và nhu cầu thị trường sẽ hồi phục trong năm tài chính 2021. Việc giá dầu giảm và lệnh hạn chế người nước ngoài nhập cảnh của các quốc gia Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh bởi dịch Covid-19 cũng gây ra nhiều rủi ro đối với luồng kiều hối do công nhân Bangladesh gửi về nhà, ảnh hưởng đến các hoạt động kinh tế trong nước.

Trong một thời gian dài suốt 2 thập kỷ, kinh tế Bangladesh đã tăng trưởng không ngừng, nhờ vào nguồn nhân công giá rẻ và năng suất tăng khi chuyển đổi từ nông nghiệp sang sản xuất và dịch vụ. Bangladesh được Moody’s đánh giá là có triển vọng kinh tế ổn định trong 10 năm liền. Giám đốc điều hành Ngân hàng Trung ương Habibur Rahman cho rằng mặc dù có những thách thức trong và ngoài nước, Bangladesh vui mừng khi vẫn duy trì triển vọng kinh tế ổn định ở mức 3 (mức xếp hạng thấp nhất trong nhóm Ba – các nước, vùng lãnh thổ có yếu tố đầu cơ và rủi ro tín dụng đáng kể).

Moody’s cho rằng xếp hạng của Bangladesh có thể giảm nếu Chính phủ có các quyết định về tài khoá làm tình hình xấu đi, ví dụ như khoản vay lớn cho các dự án cơ sở hạ tầng nhưng không đạt lợi nhuận kinh tế tương xứng; giảm nguồn thu chính phủ; hay chi phí tài chính tăng mạnh. Đặc biệt, nếu nguy cơ nợ tiềm tàng của các ngân hàng nhà nước tăng hoặc căng thẳng tài chính gây suy yếu điều kiện kinh tế vĩ mô sẽ gây âm tín dụng.

Ngược lại, nếu ngành tài chính của Bangladesh cải thiện đáng kể so với dự báo thì Bangladesh sẽ được lên hạng. Ví dụ, tăng khả năng tạo nguồn thu chính phủ, hoặc giảm chi phí tài chính sẽ giúp cải thiện khả năng trả nợ và cho phép Chính phủ có sự linh hoạt về tài chính.

Moody’s nhận định những điểm yếu của ngành tài chính xuất phát từ nợ tiềm tàng của các các ngân hàng nhà nước mà có khả năng thanh toán kém. Những điểm yếu này sẽ bóp nghẹt các khoản cho vay thực chất trong nền kinh tế. Nợ xấu của các ngân hàng nhà nước chiếm khoảng 30% số nợ, cùng với 20% là nợ đã lùi hạn hoặc tái cấu trúc. Trong khi đó, các ngân hàng thương mại tư nhân chỉ có khoảng 5% nợ xấu và 10% nợ đã lùi hạn hoặc tái cấu trúc. Tuy vậy, khi xem xét tổng thể thị trường, rủi ro nợ tiềm tàng từ các ngân hàng nhà nước thực tế lại không cao do tổng các khoản vay của ngân hàng nhà nước chỉ chiếm dưới 20% thị trường vốn vay trong khi các ngân hàng thương mại tư nhân chiếm phần lớn.

Về lãi suất vay một chữ số, Moody’s cho rằng việc áp dụng giới hạn lãi suất vay sẽ không giúp cải thiện các kênh tín dụng mà còn có thể dẫn đến tình trạng hạn chế tín dụng (credit rationing) do bên đi vay sẽ muốn vay những khoản tiền lớn hơn, rủi ro cao hơn sẽ khiến các ngân hàng từ chối cho vay hoặc phải hạn chế khoản vay. Trước đó, ngày 24/2, Ngân hàng Trung ương chỉ đạo tất cả ngân hàng điều chỉnh áp dụng mức lãi suất tối đa là 9%, như là một biện pháp của Chính phủ nhằm cắt giảm lãi suất về một chữ số./.

Đại sứ quán Việt Nam tại Bangladesh