Tổng quan tình hình nền kinh tế

Tình hình phát triển kinh tế những năm gần đây

Một số chỉ tiêu kinh tế cơ bản

Tăng trưởng của Gruzia giảm nhẹ vào năm 2016, sau đó tăng trở lại từ năm 2017. Từ tháng 1-10/2016, GDP Gruzia giao động trong khoảng từ 2,7% đến 3% (không thay đổi so với năm 2015); chỉ số lạm phát tính đến tháng 10/2016 giảm 0,2% so với cùng kỳ năm 2015.

Chính phủ Gruzia đặt mục tiêu tăng trưởng GDP trong năm 2017 ở mức 5,0%. Theo số liệu thống kê, tính đến tháng 10/2017, tăng trưởng GDP của Gruzia đạt mức 4,7%  (tăng  2,0%  so với  cùng kỳ năm 2016); chỉ số lạm phát tính là 6,4% (tăng 0,8% so với cùng kỳ năm 2016).

Tăng trưởng GDP thực tế của Gruzia đạt trung bình 5,5% trong 4 tháng đầu năm 2018 (tăng 1,3%  so với mức 4,2% cùng kỳ năm ngoái); chỉ số lạm phát tính đến tháng 04/2018 giảm xuống còn 2,5% (giảm 3,6% so với cùng kỳ năm 2017). Nhìn chung, tính đến tháng 04/2018 tất cả các lĩnh vực của nền kinh tế đều có sự tăng trưởng so với năm 2017 nhưng tình trạng nhập siêu có xu hướng tăng.

Một số ngành kinh tế trọng điểm

Ngành thương mại; ngành công nghiệp; ngành vận tải và truyền thông; ngành xây dựng; ngành nông, lâm, ngư nghiệp; bất động sản; ngành y tế và công tác xã hội.

Thông tin về xuất nhập khẩu, đầu tư

Về Đầu tư: Quan hệ giữa Gruzia với Nga căng thẳng khiến cho các nhà đầu tư quốc tế vẫn lo ngại đầu tư vào các lĩnh vực kinh tế của nước này mặc dù Gruzia được các tổ chức quốc tế đánh giá cao về chỉ số thông thoáng, minh bạch trong thu hút đầu tư nước ngoài và chống tham nhũng.Trong Quý I/2018, ba nhà đầu tư lớn nhất vào Gruzia phải kể đến Anh (82,7 triệu USD), Azerbaijan (51 triệu USD) và Trung Quốc (41,6 triệu USD). Các lĩnh vực chiếm tỷ lệ thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) nhiều nhất trong Quý I/2018 gồm lĩnh vực tài chính (39,6%), lĩnh vực xây dựng (24,7%), lĩnh vực sản xuất, chế tạo (14,4%) và lĩnh vực khai thác mỏ (8%). Chủ yếu vốn FDI (đặc biệt trong lĩnh vực tài chính) được tập trung phân bổ cho thủ đô đồng thời là thành phố lớn nhất nước này Tbilisi.

Về Thương mại: Tổng giá trị xuất nhập khẩu từ tháng 1-9/2015 đạt 7.309,1 triệu USD (giảm 12,8% so với cùng kỳ năm 2014), trong đó xuất khẩu đạt 1.664,9 triệu USD (giảm 9%), nhập khẩu đạt 3,680 tỷ USD (giảm 9%). Năm 2016, tổng giá trị kim ngạch hai chiều đạt 9.957,00 triệu USD, trong đó xuất khẩu đạt 1.701,00 triệu USD (thấp hơn 7% so với cùng kỳ năm 2015), nhập khẩu đạt mức 8.256,00 triệu USD (tăng hơn 31% so với cùng kỳ 2015). Năm 2017 đánh dấu sự khởi sắc với tổng giá trị kim ngạch hai chiều đạt 8.566,3 triệu USD, trong đó xuất khẩu đạt 2.203,1 triệu USD (tăng 29,4% so với cùng kỳ năm 2016); nhập khẩu đạt 6.363,3 triệu USD (giảm 7,8% so với cùng kỳ 2016). Như vậy, tình trạng nhập siêu đã được cải thiện trong năm 2017 nhưng vẫn có xu hướng tăng trong những năm tới. Tổng giá trị kim ngạch xuất nhập khẩu 5 tháng đầu năm 2018 đã đạt gần 5 tỷ USD nhưng giá trị thâm hụt thương mại là hơn 2 tỷ USD.

Một số nét chính về chính sách kinh tế, thương mại đầu tư

Định hướng lớn trong chính sách thương mại, đầu tư

Chủ trương về xuất khẩu hay ưu tiên khai thác thị trường trong nước

Trong 3 năm qua, Gruzia thực hiện thúc đẩy xuất khẩu cũng như sản xuất nội địa để dần thay thế cho nhập khẩu. Năm 2014, Gruzia đã ký Thỏa thuận liên kết với EU (AA), trong đó đề cập đến cơ chế thương mại ưu tiên – Hiệp định Thương mại tự do sâu rộng (DCFTA), mở ra những cơ hội mới đưa nông sản của Gruzia vươn ra thị trường châu Âu.

Các lĩnh vực, ngành nghề ưu tiên

Kinh tế Gruzia chủ yếu dựa vào nông nghiệp (trồng nho, cam…), khai thác ma-giê, đồng, sản xuất rượu nho. Công nghiệp có thế mạnh về ngành chế tạo máy, máy bay, thiết bị điện, gỗ và hoá chất. Các mặt hàng chính mà Gruzia vẫn nhập khẩu là các sản phẩm xăng dầu, khí ga tự nhiên, ô tô, các loại thuốc, đường, tuốc bin chạy máy phát điện và lúa mì. Gruzia nhập khẩu năng lượng, trong đó có khí đốt và các sản phẩm dầu khí, ngành thuỷ điện chưa được phát triển; xuất khẩu chủ yếu các mặt hàng như: rượu, nước khoáng, quặng sắt, hoa quả và lạc.

Các đối tác thương mại ưu tiên

Là các nước thuộc khối thịnh vượng chung (CIS) và các nước EU: Nga, Azerbaijan, Thổ Nhĩ Kỳ, Armenia, Bun-ga-ri, Trung Quốc và Ucraina. Gruzia chủ yếu nhập khẩu dầu khí từ Azerbaijan.

Chính sách mới nhằm tạo thuận lợi cho môi trường kinh doanh

Theo Bảng xếp hạng Doing Business 2018 của Ngân hàng thế giới (World Bank), xếp hạng môi trường kinh doanh của Gruzia đã nâng từ vị trí thứ 16 năm 2017 lên vị trí thứ 9 trong số 190 quốc gia năm 2018. Gruzia đã vươn lên trước các nền kinh tế khá thành công khác như Thụy Điển, Macedonia, Estonia, Phần Lan, Úc, Đài Loan (Trung Quốc) và Latvia. Đó là nhờ những cải cách không ngừng của Gruzia được ghi nhận trong gần 10 năm qua kể từ năm 2008. Đây là quốc gia được đánh giá có nỗ lực nhiều nhất trong việc cải cách các quy định ở khu vực châu Âu là Trung Á.

Ba cải cách mới nhất giúp tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn cho thị trường Gruzia gồm cải cách về Tiếp cận điện năng, Bảo vệ nhà đầu tư nhỏ và Xử lý khi mất khả năng thanh toán.

Ngoài ra, trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ, chính phủ nước này đã có nhiều bước tiến để thể chế hóa các cam kết quốc tế của mình trong lĩnh vực này và phấn đấu thực thi các quy định này tốt hơn, phù hợp với yêu cầu của Thoả thuận AA ký năm 2014. Điều này cũng sẽ giúp các công ty nước ngoài cảm thấy yên tâm hơn khi hợp tác kinh doanh tại thị trường Gruzia.

Các FTAs chính hiện đang tham gia

13 FTAs đã ký và đang có hiệu lực với Armenia, Azerbaijan, các nước CIS, EU, Ucraina-Azerbaijan-Moldova, các nước trong Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (chưa có hiệu lực với Lichtenstein và Thụy Sĩ), Liên bang Nga, Thổ Nhĩ Kỳ, Ucraina, Kazakhstan, CHND Trung Hoa, Turkmenistan và Uzerbekistan.

Ngoài ra, Gruzia đang đàm phán để tiến tới ký FTA với Hồng Công, Trung Quốc.

Các biện pháp phòng vệ thương mại và hàng rào kỹ thuật thường sử dụng

Một số biện pháp phòng vệ thương mại sử dụng nhiều nhất

Gruzia không áp dụng hạn ngạch thương mại (ngoại trừ các loại khí làm suy giảm tầng ôzôn) và không sử dụng biện pháp trợ cấp xuất khẩu. Tuy nhiên, Gruzia đã thông báo cho WTO về danh mục hàng hóa cấm nhập/xuất khẩu và những loại hàng hóa đòi hỏi có giấy phép nhập/xuất khẩu nhằm đảm bảo sức khỏe cộng đồng, an ninh quốc gia và môi trường. Gruzia cũng quy định về hạn ngạch nhập khẩu đối với một số loại hàng hóa.

Các hàng rào kỹ thuật chính đối với thương mại (tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật, sở hữu trí tuệ…)

(Thông tin đang được cập nhật)

Các đối tác và mặt hàng bị áp dụng nhiều nhất các biện pháp trên

Các sản phẩm y tế, vũ khí tự vệ, chất nổ, chất phóng xạ, hàng hóa lưỡng dụng, chất thải công nghiệp và một số loại hóa chất dùng trong nông nghiệp sẽ phải xin cấp phép xuất/nhập khẩu.

Ngoài ra, Gruzia cho phép nhập 200 điếu thuốc lá hoặc 50 điếu xì gà loại nhỏ hoặc 50 điếu xì gà thường hoặc 250 gr sản phẩm từ cây thuốc lá hoặc nhập lẫn các loại trên phục vụ cho mục đích sử dụng của cá nhân nhưng không được vượt quá 250 gr tổng trọng lượng.

Số lượng các vụ kiện ra WTO, các đối tác và mặt hàng bị kiện

(Thông tin đang được cập nhật).

Quan hệ kinh tế với Việt Nam

Về thương mại

Bạn đã bày tỏ mong muốn được ký văn bản hợp tác với phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và mời lãnh đạo VCCI dẫn đầu đoàn doanh nghiệp sang thăm và tìm hiểu thị trường Gruzia. GCCI cũng sẵn sàng tổ chức đoàn sang thăm và tìm hiểu thị trường Việt Nam.

Trong tháng 7/2017, đoàn Bộ Tài chính của ta do Ông Đỗ Hoàng Tuấn Anh, Thứ trưởng làm trưởng đoàn cũng đã sang học tập kinh nghiệm về quản lý thuế và hệ thống chính sách thuế tại Gruzia từ ngày 16-18/7/2017.

Cho đến nay, quan hệ thương mại giữa hai nước chủ yếu là nhỏ lẻ, thông qua các công ty tư nhân Việt Nam ở Nga, hoặc gián tiếp qua nước thứ ba nên còn kém hiệu quả. Nguyên nhân xuất phát từ việc hai bên chưa coi nhau là đối tác ưu tiên trong phát triển quan hệ đối ngoại.

Điện thoại và linh kiện là mặt hàng chủ lực trong cơ cấu xuất khẩu của Việt Nam sang Gruzia và nhập xăng dầu từ Gruzia. Theo Tổng cục Hải quan Việt Nam, 9 tháng đầu năm 2015, xuất khẩu từ Việt Nam sang Gruzia đạt 12,971 triệu USD, tăng 26 % so với cùng kỳ năm trước đó, trong đó hàng điện thoại và linh kiện tăng 146%, máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng 297%. Trong khi đó, nhập khẩu từ Gruzia đạt 3,856 triệu USD, giảm 84% so với cùng kỳ năm trước đó. Kim ngạch hai chiều năm 2016 đạt 31,6 triệu USD.

Về Đầu tư

Bộ Kinh tế và Phát triển Gruzia mong muốnViệt Nam đầu tư xây dựng thủy điện nhỏ, đường sắt, đường bộ nối với các nước vùng Nam Cáp-ca. Ngoài ra, Bộ Nông nghiệp Khu tự trị Ajara đã đề xuất việc các công ty Việt Nam đầu tư trồng và chế biến chè tại đây.

Các thỏa thuận đã ký kết (nếu có)

Việt Nam và Gruzia chưa ký thỏa thuận song phương nào về hợp tác thương mại và đầu tư. Tuy nhiên, Việt Nam và Gruzia đều là thành viên của một số tổ chức quốc tế gồm Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), Ngân hàng thế giới (WB), Liên Hợp Quốc (UN) và đều đã ký các hiệp định thương mại tự do với EU lần lượt là EVFTA và DCFTA.

Hiện nay, hai bên đang xem xét việc ký kết hiệp định về vận tải biển, các hiệp định về khuyến khích và bảo vệ đầu tư, hiệp định về tránh đánh thuế hai lần và các hiệp định hợp tác kinh tế, thương mại khác.

Tiềm năng của thị trường

Tổng quan

Nền kinh tế Gruzia đang dần tăng trưởng. Từ năm 2000 trở lại đây, nền kinh tế Gruzia đã có những bước phát triển tích cực. Kể từ năm 2003, Ngân hàng Thế giới đã công nhận Gruzia là một trong những nền kinh tế cải cách nhanh chóng nhất thế giới và dẫn đầu trong chống tham nhũng. Nguồn tài trợ từ bên ngoài đã đóng một vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tăng trưởng kinh tế cho Gruzia trong những năm gần đây, cũng như trong việc định hình chính sách và cơ cấu của nền kinh tế. Gruzia dần khắc phục sự thiếu hụt năng lượng và gián đoạn về cung cấp khí đốt sau khi tái thiết các nhà máy thủy điện, tăng cường nhập khí đốt từ Azerbaijan, thay vì Nga như trước đây. Việc xây dựng đường ống dẫn dầu Baku-T’bilisi-Ceyhan, đường ống dẫn khí Baku-Tbilisi-Erzerum, hệ thống đường sắt Kars-Akhalkalaki và hành lang vận tải quốc tế qua các cảng Ba-tu-mi và Pô-ti nằm trong chiến lược của Gruzia nhằm phát triển vai trò địa chiến lược quan trọng, điểm trung chuyển năng lượng, hàng hóa giữa châu Á và châu Âu.

Nước này vẫn là thị trường thu hút các nhà đầu tư vì Chính phủ nước này đã tăng cường tập trung phát triển cơ sở hạ tầng, các ngành năng lượng, du lịch và nông nghiệp. Các nguyên liệu đầu vào, các chuyên gia và các trang thiết bị sẽ là những thứ mà Gruzia sẽ cần để phát triển các ngành đó.

Từ bối cảnh ấy, có thể nhận thấy một số lĩnh vực tiềm năng của thị trường này đối với doanh nghiệp Việt Nam

Du lịch

Bạn đã nhiều lần đề nghị ta hợp tác kinh tế với Bạn trong các lĩnh vực thương mại, đầu tư và đặc biệt là du lịch.

Một mặt, Việt Nam là điểm đến du lịch hấp dẫn với nhiều danh lam, thắng cảnh, địa hình phong phú, đa dạng, văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc, đặc biệt có những địa danh và giá trị văn hóa đã được UNESCO công nhận là di sản thế giới. Do vậy, du khách đến từ Gruzia sẽ có cơ hội được trải nghiệm rất nhiều dịch vụ du lịch và tận hưởng chuyến du lịch đáng nhớ của mình tại Việt Nam.

Mặt khác, các công ty lữ hành có thể nghiên cứu thiết lập tour du lịch Con đường tơ lụa để đưa du khách đến thăm một số nước trên con đường tơ lụa, trong đó có Gruzia. Đối với du khách Việt Nam, đây sẽ là hành trình mới mẻ, thu hút sự khám phá vì nơi đây là nơi giao thoa văn hóa Á-Âu.

Chế biến nông sản, rượu vang

Gruzia vốn là nước nông nghiệp và hiện đang có nhu cầu về máy móc phục vụ nông nghiệp và dây chuyền sản xuất để phát triển ngành công nghiệp chế biến thực phẩm. Trong khi đó, Bộ Nông nghiệp Khu tự trị Ajara đã đề xuất việc các công ty Việt Nam đầu tư trồng và chế biến chè tại đây. Vì vậy,Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, các Tổng công ty Chè, Cà phê của Việt Nam cần được thông báo về nhu cầu của Bạn. Các cơ quan chức năng liên quan cần khuyến khích các doanh nghiệp của ta (nhất là các doanh nghiệp tư nhân) sang Bạn tìm hiểu thị trường, trực tiếp làm việc với các đối tác của Gruzia để tìm kiếm những cơ hội mở rộng thị trường.

Ngoài ra, hai bên đều có những sản phẩm rượu vang đặc trưng của mình có thể giới thiệu đến thị trường của bạn thông qua các đại lý phân phối sở tại.

Công nghệ, điện tử

Năm 2015 chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ trong việc xuất khẩu hàng điện thoại và linh kiện, máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tử Việt Nam sang Gruzia. Hiện nay, Bạn cũng đang cần phát triển công nghệ thông tin, các hệ thống và phần mềm nhằm phục vụ sự phát triển của các lĩnh vực kinh doanh mới. Do vậy, ta có thể xem xét, nghiên cứu để tiếp tục xuất khẩu các mặt hàng điện tử, linh kiện và mở rộng thêm danh mục hàng hóa liên quan để xuất khẩu sang thị trường này.

Vận tải, logistic

Gruzia là nền kinh tế chuyển đổi nhỏ với GDP đạt hơn 9 tỷ USD trong Quý I/2018 và dân số hơn 3,7 triệu người. Tuy nhiên, nước này nằm ở vị trí chiến lược, được coi như trung tâm logistic và quá cảnh dọc theo Con đường tơ lụa mới nối liền châu Á với châu Âu thông qua vùng Cáp-ca. Bạn từng đề nghị ta sử dụng các kho ngoại quan của Gruzia để xuất hàng hóa vào châu Âu. Do đó, ta có thể xem xét, cân nhắc việc trung chuyển hàng hóa qua đây thay vì qua Nga hay Trung Quốc vào thị trường châu Âu, Trung Á và đàm phán mức chi phí có lợi nhất.

Hàng hóa tiêu dùng

Sau nhiều năm việc sản xuất trong nước bị đình trệ, hầu hết hàng hóa tiêu dùng hiện nay cũng đều được nhập khẩu từ nước ngoài. Khi tiếp xúc đối ngoại, Bộ Kinh tế và Phát triển Gruzia cũng bày tỏ mong muốn hai nước đẩy mạnh trao đổi hàng hóa tiêu dùng hơn nữa. Do vậy, hàng hóa tiêu dùng là một trong những mặt hàng tiềm năng đối với doanh nghiệp Việt Nam.

Năng lượng

Gruzia nhập khẩu năng lượng, trong đó có khí đốt và các sản phẩm dầu khí, ngành thuỷ điện chưa được phát triển.Trong khi đó, Việt Nam đã có kinh nghiệm về khai thác dầu khí cũng như phát triển thủy điện. Vì thế, hai bên hoàn toàn có thể cân nhắc việc hợp tác trong lĩnh vực năng lượng.

Một số vấn đề cần lưu ý khi tiếp cận, thâm nhập thị trường

Các quy định về xuất nhập khẩu

Tối thiểu, hàng hóa nhập khẩu đòi hỏi phải có tờ khai hải quan, hóa đơn thương mại và các giấy tờ vận chuyển hàng hóa. Theo Luật Hải quan của Gruzia, các nhà nhập khẩu không cần xuất trình giấy tờ chứng minh tài chính khi thông quan, ngoại trừ trường hợp hàng hóa tạm nhập. Gruzia nghiêm cấm nhập khẩu các loại hàng hóa có nguy cơ đe dọa sức khỏe và sự an toàn của Gruzia hay công dân của họ, chẳng hạn như các loại thuốc làm ảnh hưởng đến tinh thần, ma túy; các loại hình khiêu dâm hay các vật liệu hạt nhân. Các loại vũ khí và đạn dược đòi hỏi phải trải qua quy trình cấp phép phức tạp. Các bên quan tâm sẽ phải liên hệ Bộ Tư pháp và Bộ Nội vụ nước này trước khi nhập khẩu loại hàng hóa này.

Chính sách thuế và thuế suất

Là thành viên của WTO, Gruzia đã có nhiều cải cách để thúc đẩy phát triển thương mại, đặc biệt thông qua việc mở cửa các khu vực khai báo hải quan. Nằm tại vị trí đắc địa, Gruzia thiết lập được tuyến đường trung chuyển hàng hóa đến Trung Á ngoài các tuyến đường quen thuộc qua Trung Quốc hay Nga. Gruzia đã cho vận hành các khu công nghiệp tự do (FIZs), nơi các nhà đầu tư có thể tiến hành các hoạt động chế xuất khi hàng hóa quá cảnh và được hưởng lợi từ chính sách miễn, giảm thuế khi tiến hành các hoạt động đó tại đây.

Gruzia áp các mức thuế suất ưu đãi cho tất cả các sản phẩm với tỷ lệ trung bình thuế suất cam kết ràng buộc cuối cùnglà 7,6%. Tỷ lệ trung bình thuế suất MFN vẫn ở mức thấp là 2% kể từ năm 2010 mặc dù có tăng nhẹ so với mức 1,6% năm 2009. Tỷ lệ trung bình thuế suất MFN giảm từ 7,2% năm 2009 xuống 6,7% năm 2015 đối với nông sản (theo định nghĩa của WTO) và tăng từ 0,2% lên 0,8% đối với các mặt hàng phi nông sản.

Đối với hàng hóa nhập khẩu, sẽ có 3 mức thuế suất: 0%, 5% và 12%. Gần 90% các loại hàng hóa được hưởng mức thuế suất 0%. Chính phủ Gruzia áp dụng mức thuế giá trị gia tăng (VAT) là 18%và thuế gián thu đối với hầu hết các hàng hóa nhập khẩu. Thuế gián thu và thuế VAT được áp dụng như nhau đối với các sản phẩm nhập khẩu và các sản phẩm nội địa. Giá trị hàng hóa tính thuế khi làm thủ tục hải quan được xác định dựa trên việc khai báo hải quan. Hàng hóa xuất khẩu, quá cảnh và tái xuất được miễn thuế và lệ phí hải quan. Điều 1, Chương 39 của Luật thuế Gruzia quy định rõ các mức thuế hải quan và các trường hợp được miễn trừ. Các loại phí hải quan cố định sẽ được áp dụng cho các hàng hóa nhập khẩu. Mức phí 5 Euro sẽ được tính khi khai báo hàng hóa có giá trí dưới 3.000 GEL (1.310 USD) và 60 Euro (67 USD) đối với hàng hóa trị giá trên 3.000 GEL.

Cứ mỗi 30 ngày, các cá nhân được phép nhập mà không phải chịu thuế hải quan, thuế VAT và thuế gián thu theo hạn địnhcác loại hàng hóa như sau: các loại rau, quả (kể cả loại sấy khô), chè, cà phê, mì ống, các loại bánh nướng, đường, các loại bánh kẹo (trừ sôcôla), xúc xích, sữa và các sản phẩm từ sữa có trọng lượng tối đa là 30 kg và tổng trị giá dưới 500 GEL (222 USD).

Những loại hàng hóa chính chịu mức thuế cao hơn là các sản phẩm nông nghiệp, thực phẩm, quần áo, vật liệu xây dựng, gỗ và các sản phẩm từ gỗ, nhựa, dây và cáp điện, sắt, thép, xà phòng, các chất hữu cơ hoạt động bề mặt, các sản phẩm tẩy rửa được sản xuất một phần hoặc hoàn toàn tại Gruzia.Mức thuế hải quan kết hợp sẽ được áp dụng cho đồ uống có cồn.

Tính đến 1/1/2015, mức thuế hải quan đối với các loại xe chở khách chỉ còn 0,05 GEL (0,022 USD) trên mỗi cm2 dung tích máy cộng thêm 5% thuế quan sử dụng phương tiện mỗi năm.

Mức thuế gián thu cố định được áp dụng cho một số hàng hóa nhất định như đồ uống có cồn, cồn Ethanol, xăng ethanol dùng cho xe ô tô và thuốc lá.

Quy định về bao bì, nhãn mác

Tất cả các loại hàng hóa gồm mỹ phẩm, dược phẩm, hóa chất, thực phẩm chế biến và các sản phẩm thiết yếu khác bắt buộc trên bao bì, nhãn mác phải có tiếng Gruzia khi bày bán trên thị trường. Riêng đồ uống có cồn và các sản phẩm thuốc lá đòi hỏi phải có dán tem thuế.

Trong một dự án do EU và Cơ quan hợp tác phát triển quốc tế Thụy Điển (Sida) tài trợ và Quỹ châu Âu (EPF) thực hiện tập trung vào việc tăng cường an toàn thực phẩm và bảo vệ người tiêu dùng tại Gruzia và Moldova năm 2016, nhiều kiến nghị đã được đưa ra. Trong đó, Chính phủ Gruzia ủng hộ cho quy định đối với các sản phẩm từ sữa, theo đó cấm việc sử dụng tên sản phẩm sữa trên nhãn mác của những sản phẩm có chứa chất béo thực vật.

Quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm, kiểm dịch

Khoảng 98% các tiêu chuẩn tại Gruzia là các tiêu chuẩn quốc tế hoặc tiêu chuẩn châu Âu. Đối với các nhà nhập khẩu, Gruzia cho phép họ lựa chọn tuân thủ theo các tiêu chuẩn của Gruzia hoặc của các nước thành viên EU hay OECD.

Nếu họ lựa chọn các tiêu chuẩn của Gruzia, các sản phẩm phải trải qua 100 thử nghiệm để được cấp phép bởi Cơ quan tiêu chuẩn kỹ thuật và đo lường quốc gia Gruzia.

Nếu họ lựa chọn bộ tiêu chuẩn của nước khác, họ phải đăng ký với Cơ quan tiêu chuẩn kỹ thuật và đo lường quốc gia Gruzia. Các tiêu chuẩn đối với các sản phẩm ăn uống được quản lý bởi Bộ Nông nghiệp Gruzia.

Trong dự án năm 2016 nêu ở trên, Quỹ châu Âu (EPF) phối hợp với Cơ quan lương thực quốc gia Gruzia đã phát triển ứng dụng trên điện thoại di động sử dụng hệ điều hành android cho phép người tiêu dùng tiếp cận kết quả kiểm tra an toàn thực phẩm của các doanh nghiệp ở Tbilisi để họ có lựa chọn tốt hơn khi mua các sản phẩm ăn uống. Dự án này giúp cho cộng đồng doanh nghiệp tuân thủ tốt hơn các quy định về an toàn thực phẩm cũng như được công nhận vì những nỗ lực của họ trong lễ trao thưởng Doanh nghiệp kinh doanh tốt nhất trong lĩnh vực ăn uống của năm.

Quyền sở hữu trí tuệ

Trên thực tế, dù đã ký tất cả các hiệp ước liên quan đến lĩnh vực này cũng như đưa vào hệ thống luật pháp nước mình những quy định phù hợp với các cam kết quốc tế, việc bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ vẫn khá nan giải ở Gruzia. Tuy nhiên, chính phủ nước này cũng đã có nhiều bước tiến để thực thi các quy định tốt hơn. Hơn nữa, Thỏa thuận liên kết giữa EU và Gruzia ký năm 2014 cũng đòi hỏi sự cải thiện này. Các công ty có ý định đầu tư hay giao dịch thương mại tại Gruzia có thể phải chịu ảnh hưởng từ các vấn đề về quyền sở hữu trí tuệ.

Một số nguyên tắc chung để quản lý hiệu quả quyền sở hữu trí tuệ tại Gruzia:

Thứ nhất, điều quan trọng là cần có chiến lược tổng thể để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ của công ty mình.

Thứ hai, Gruzia có quy định riêng về quyền sở hữu trí tuệ khác các nước khác.

Thứ ba, quyền sở hữu trí tuệ phải được đăng ký và thực hiện tại Gruzia theo quy định của pháp luật sở tại.

Việc đăng ký cấp phép bản quyền cần được thực hiện trước khi giới thiệu các sản phẩm hay dịch vụ vào thị trường Gruzia. Nếu nhờ đối tác sở tại làm thủ tục đăng ký bản quyền thì cần hết sức thận trọng và đảm bảo đối tác này hoàn toàn đáng tin cậy.

Tập quán kinh doanh

Thiết lập và phát triển các mối quan hệ cá nhân là một phần quan trọng trong thiết lập các quan hệ kinh doanh ở Gruzia. Các cuộc gặp gỡ đối tác sẽ diễn ra trong không khí khá thoải mái. Mặc dù việc trễ hẹn không hẳn đã thể hiện sự thiếu tôn trọng đối tác, các đối tác nước ngoài đến Gruzia vẫn nên đến đúng giờ. Ở Gruzia, người ta ít khi kết hợp làm việc khi ăn trưa như người Mỹ hay người châu Âu. Thay vào đó là những bữa dạ tiệc được chuẩn bị chu đáo, tỉ mỉ. Những bữa tối này thường sẽ kéo dài vì ở đó chủ nhà và khách quý sẽ liên tục chúc rượu nhau một cách thân tình. Rượu không thể thiếu trong mỗi bữa ăn của người Gruzia và là một phần quan trọng trong văn hóa Gruzia. Những người Gruzia rất tự hào vì họ được biết đến như là những vị chủ nhà hào phóng.

Đầu mối liên hệ hỗ trợ xử lý các vướng mắc thương mại

Tại Việt Nam

Bộ Công Thương (Vụ Thị trường châu Âu-châu Mỹ)
Địa chỉ: Nhà B, 54 Hai Bà Trưng – Hà Nội
Điện thoại: +84 4 2220 5380, +84 4 2220 5381, +84 4 2220 5382
Fax: +84 4 2220 5376, +84 4 2220 2525

Đại sứ quán Gruzia tại Bắc Kinh (Trung Quốc) kiêm nhiệm Việt Nam
Địa chỉ: Kings Garden Villa, Tòa G 38, Đường Xiao Yun 18, Quận Chaoyang, Bắc Kinh, 100016, Trung Quốc
Fax: + 86 10 6468 1202
Điện thoại: + 86 10   6468 1203
Email: china.emb@mfa.gov.gechina.con@mfa.gov.ge

Tại Gruzia

Vụ Ngoại thương và Quan hệ Kinh tế quốc tế
Bộ Kinh tế và Phát triển bền vững Gruzia
Nino Gamkharashvili
Trưởng phòng Á-Phi và các địa bàn khác
E-mail:  ngamkharashvili@moesd.gov.ge
Tel: +(995 32) 299 11 24

Đại sứ quán Việt Nam tại Kazakhstan, kiêm nhiệm Gruzia
Địa chỉ: Số 19B phố Zhyloy, Karaotkel 2, 010000, Tp. Astana, Ca-dắc-xtan
Điện thoại: +7 7172 26 61 63
Giờ làm việc: 09h00-18h00